Czech o polskim sercu

Ile razy nabijaliście się z tego, że język czeski jest zabawny? Nie jestem hipokrytką i wyznam Wam, że sama to robiłam, ale przestałam w momencie, kiedy poznałam najwybitniejszego barda urodzonego za naszą południową granicą.

Jaromír Nohavica to najbardziej rozpoznawalny czeski artysta w Polsce. I nie jest to sympatia jednostronna, bo Jarek (jak mówią o nim polscy przyjaciele) również kocha nasz kraj, a sam mówi: „Jestem dumny Czech, ale bez Polaków, bez Polski, bez polskich sąsiadów – nie byłbym cały”.

Przeszłość inspiruje

17 listopada 2017 roku miała premierę jego najnowsza płyta pt.: Poruba. Jest ona wyjątkowa z trzech powodów. Po pierwsze, jej tytuł odnosi się do dzielnicy Ostrawy, w której wychowywał się artysta, co w większości rzutuje na teksty piosenek – w dużej mierze są one bardzo wspominkowe, czasami dziecięce, ale i poważne. Po drugie, w kontekście tej sympatii polsko-czeskiej, wśród trzynastu premierowych utworów pojawia się jeden w całości po polsku i jest nim Czarna dziura. A po trzecie, co może nieco zaskoczyć fanów „klasycznego Nohavícy”, można w niej znaleźć nutkę… nowoczesności. Pojawiły się utwory przypominające trochę pop z akordeonem w tle. Nie twierdzę, że to źle, ale byłam zaskoczona. I myślę, że nie tylko ja.

Jaromír Nohavica – Empire State

Samobójstwo z Pendolino w tle

Oczywiście nie zabrakło również charakterystycznych dla autora brzmień gitary i lirycznych tekstów, takich jak Natašo, lásko má (laska w języku czeskim, to miłość) i Kdo z nás czy trochę bardziej przyziemnych jak Raz dva tři, która jest piosenką o szarej rzeczywistości, ale z nutką nadziei. Czarna dziura, śpiewana po polsku, to niewątpliwe ukłon w stronę polskich słuchaczy. Ma dwanaście zwrotek (!) i jest to jedna, wielka historia, w której mężczyzna przez trudy życia („W naszym domu jest jak w czarnej dziurze, co zrobię, to zaraz kogoś wkurzę”) chce popełnić samobójstwo, ale absolutnie żaden pomysł nie jest dobry – ani trucizna, ani pistolet, ani nawet Pendolino (najpewniej relacji Warszawa-Praga), bo przecież tylko zdmuchnie mu gacie, a za postój będzie musiał ktoś zapłacić. Historia kończy się spotkaniem z samym Bogiem, ale w trochę innym celu niżby to wynikało z początku piosenki i trochę daje nadzieję na lepsze jutro.

Jaromír Nohavica – Czarna dziura

Poruba na pewno trafi do serc fanów czeskiego barda, ale te eksperymenty muzyczne mogą mu również przysporzyć nowych słuchaczy. Zwłaszcza że z piosenką Czarna dziura przez kilka tygodni utrzymywał się na pierwszym miejscu Listy Przebojów Programu Trzeciego. Jednak przy takim artyście jak Jaromír Nohavica trzeba pamiętać, że od muzyki ważniejszy jest tekst, który ma opisywać rzeczywistość, śmieszyć, a nawet zmuszać do refleksji. I tego na tej płycie na pewno nie brakuje.

Katarzyna Zych
katarzynazych7@gmail.com